LOKANTA VEYA RESTAURANTLARDA FİYAT LİSTESİ VEYA TARİFE GÖRÜYOR MUSUNUZ?

Lokanta, restoran, çay bahçesi, kafeterya veya benzeri hizmet işletmelerine gittiğinizde, yiyecek içecek fiyatlarını belirtir, fiyat listelerinin veya tarifelerinin, görünür yerlerde asılı olup olmadığını görüyor musunuz?

Tarih:

  • Google
  • Pinterest
 Kişisel olarak, benzer hizmet işletmelerine gittiğimde, işyerlerinde, fiyat listelerinin veya tarifelerin asılı olup olmadığına bakıyorum. En son Datça’da, sahildeki balık restoranlarının girişlerinde asılı bulunan fiyat listelerine bakmış, fiyatlarını İstanbul ile mukayese etmiştim. Maalesef, ülkemizdeki tüm hizmet işletmelerinde, satış fiyatlarını belirtir listelerin veya tarifelerin işletmelerin görünür yerlerinde asılı olduğunu söylemek mümkün değil. Ancak içeri girip masaya oturduğunuzda, size getirilen menü listesinde fiyatları görebiliyorsunuz. Bazen menü listelerinde, güncel fiyatları ya da tüm yiyecek içecek fiyatlarını da göremiyorsunuz.
 Alkollü bir işletmede ise masaya açılmış bir adisyon yoksa veya adisyon açılmış olsa bile, masaya getirilen tüm yiyecek ve içecekler (vergi kaçırmak amacıyla) adisyona yazılmamış ise, masadan kalkarken hesabı istediğinizde, sadece ödeyeceğiniz toplam tutarı görüyorsunuz. Bazen hesaba % 10 garson hizmet ücreti ilave ediliyor, bilmediğinizden tekrar bahşiş bırakabiliyorsunuz. Yanınızda bir misafiriniz var ise ayıp olur, yanlış anlaşılır düşüncesiyle, hesap pusulasına, adisyonlara bakmamız, incelememiz de mümkün olmuyor.
YABANCI BİR ÜLKE VEYA BİR BAŞKA ŞEHRE GİDERSENİZ…
Özellikle yabancı bir ülkede veya başka bir şehirde bulunuyor ve ortalama bir aile bütçesine sahip iseniz, acaba burada yeme içme fiyatları nedir? Bütçemizi aşan bir hesap ile karşılaşabilir miyiz? Bize fahiş fiyat uygulanır mı? diye düşünüp, kendi kendimize hesap yaparız. İşletmelerden içeri girmeye çekiniriz. Bazen bildiğimiz, sürekli gittiğiniz bir işletme için bile “Bu kez hesap çok yüklü geldi.” ya da “Ne yedik, ne içtik ki bu kadar hesap geldi?” diye hayıflandığımız, işletmeleri eleştirdiğimiz zamanlar olmaktadır. Aslında hepimiz, ne yiyip içtiğimizi ve bunların fiyatlarını açık olarak bilmek, gittiğimiz işletmeye güvenmek istiyoruz.
YABANCI TURİSTLERİ ALDATMAK…
 İstanbul’da vergi denetimlerini koordine ettiğim dönemlerde, yeme içme yerlerinde kendilerinden çok yüksek hesap alındığını belirterek polise, bizlere başvuran çok sayıda yabancı turist ile karşılaşmıştım. Ülkemiz turizmine büyük zarar veren bazı kötü niyetli işletmeler, nasıl olsa bir daha gelmezler anlayışıyla, yabancı turistlere fahiş fiyatlar uygulamakta, bazen tehditle yüksek bedeller tahsil etmektedirler.
            ETİKET YÖNETMELİĞİ NE DİYOR?
            Uygulamada karşılaşılabilecek sorunları çözmek amacıyla, “Etiket Yönetmeliği” yürürlüğe konulmuştur. Etiket yönetmeliği ile perakende olarak satışa sunulan mal ve hizmetlerin etiket, tarife ve fiyat listelerinin şekli, içeriği, kullanılması ile indirimli satışlara ilişkin usul ve esaslar düzenlenmiştir. Bu yönetmelik, tüketicilere sunulan mal ve hizmetlere ilişkin etiket, tarife ve fiyat listelerini kapsamaktadır.
  Söz konusu yönetmelik hükümleri gereğince, hizmetlerin özelliğine ve tüketiciye sunuluş biçimine göre, tarife ve fiyat listelerine ilişkin belge, levha, pano ve benzerleri, hizmetin sunulduğu iş yerinde, tüketiciler tarafından kolaylıkla görülebilir ve okunabilir bir şekilde asılmalı, takılmalı veya konulmalıdır. Tarife ve fiyat listesinde gösterilen fiyatların dışında; servis ücreti veya herhangi bir isim altında başka bir ücret alınması halinde, bunun tarife ve fiyat listesinde gösterilmesi zorunludur.
 
FİYAT LİSTESİ VEYA TARİFE DENETİMİNİ KİM YAPACAK?
Lokanta, restoran, çay bahçesi gibi hizmet işletmelerinde, tüketiciler tarafından kolaylıkla görülebilir ve okunabilir bir şekilde asılması, takılması veya konulması zorunlu olan fiyat listelerinin veya tarifelerinin denetimini kim yapacak? Etiket Yönetmeliği hükümleri gereğince, Bakanlık, belediyeler ve ilgili odalar, bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanması ve izlenmesine ilişkin işleri yürütmekle görevlidir. Bu Yönetmeliğe aykırı uygulamaların tespit edilmesi halinde, tespit edilen aykırılık, gereği yapılmak üzere aykırı uygulamayı yapanın merkezinin bulunduğu valiliğe gönderilir.
DENETİM YAPILIYOR MU?
Hizmet işletmelerine yönelik tarife veya fiyat listesi denetimlerinin yapıldığını söylemek oldukça güç. Çünkü, çok sayıda işletmede tarife veya fiyat listesi bulunmamaktadır. Açıkçası, işletmelerin de umurunda değil. Denetimlerden yerel olarak birinci derecede sorumlu olan belediye zabıta birimlerinin, yerel denetim birimi olması, denetimlerden beklenen etkinlik ve faydayı sağlamamaktadır. 26 yıllık denetim elemanı olarak, Odaların denetim yaptığına hiç şahit olmadım. Ticaret Bakanlığı birimleri ise, şikâyete bağlı denetimlerini yerine getiriyor olabilirler.
TÜKETİCİ NE YAPMALI?
Öncelikle, gittiğimiz lokanta, restoran, çay bahçesi, kafeterya gibi hizmet işletmelerinde, kolaylıkla görülebilir ve okunabilir bir şekilde asılmış, takılmış veya konulmuş fiyat listelerinin, tarifelerinin bulunup bulunmadığına dikkat etmeliyiz. Tarife veya fiyat listesi bulunduran işletmeleri tercih etmeliyiz. Tarife ve fiyat listelerini, belirtilen şekilde bulundurmayan iş yerlerini Belediyelere, Ticaret ve Meslek Odalarına ve Ticaret Bakanlığına şikâyet etmeliyiz. Masamıza gelen hesabı kontrol etmekten, ayrıntısını sormaktan çekinmemeliyiz.
SONUÇ OLARAK…
Aslında hepimiz, ne yiyip içtiğimizi ve bunların fiyatlarını açık olarak bilmek, gittiğimiz işletmeye güvenmek istiyoruz. Yasa ve yönetmeliklerin varlığı, tüketicileri korumak açısından elbette çok önemli. Ancak asıl önemlisi, yasa ve yönetmeliklerin uygulanabilmesi, uygulatılabilmesidir. Ayrıca, bilinçli bir tüketici olmayı, basiretli ve ahlaklı bir işletme sahibi olmayı becerebilmemizdir.
 Ülkemizde mevcut haliyle, fiyat listesi veya tarife düzenlemesi, sadece etiket yönetmeliğinde var olduğu için vardır. Kurumsal bazı işletmeler dışında, etkin bir uygulaması ve denetimi maalesef bulunmamaktadır. Etiket yönetmeliğinin uygulanabilirliğini sağlayacak yeni yöntemler bulmaya, hep birlikte kafa yormalıyız. Aksi halde, kâğıt üzerinde kalmaya, tüketici aldatılmaya devam edecektir. Saygı ve sevgilerimle.
Levent KÜÇÜK
TÜDER Genel Başkanı



HABER YORUMLARI
600


Dikkat: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, ayrıca suç teşkil edecek hakaret içerikli yorumlar hakkında muhatapları tarafından dava açılabilmektedir.



Foto Galeri
Video Galeri